PEDİATRİK AKUATERAPİ – HALLIWICK METODU

Su içi eğitim yöntemlerinden biri olan ‘Halliwick’ yöntemi 1950’lerde engelli çocuklara yüzme öğretme amacıyla James Mc Millan tarafından geliştirilmiş, o zamandan günümüze kadar farklı hastalıkların tedavisinde kullanılmıştır. Günümüzde bir konsept olarak ifade edilen ‘Halliwick’ Konsepti özellikle biyomekanik ve suyun tedavi edici etkileri ile ilgili bilgilerin artmasına bağlı olarak gelişimini devam ettirmektedir. Bu bağlamda ‘Halliwick’ Konsepti içerisinde yer alan Suya Özgü Tedavi (Water Spesific Therapy) yaklaşımları ‘Core’ stabilizasyonda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Suya Özgü Tedavi yaklaşımları ile vücut yapı ve fonksiyonlarındaki bozuklukları tedavi etmeye odaklanılmaktadır.

Bu program daha sonraları ‘10 Adımlık Program’ olarak anılmaya başlanmıştır. 10 Adımlık Program’ın genişletilmiş hali olan bu programa ‘Suya Özgü Tedavi’ (Water Spesific Therapy (WST)) ismi verilmiştir.

10 ADIMLIK PROGRAM

1) Zihinsel Hazırlık (Mental Adjustment): Bu adımda su içerisinde güvenli bir şekilde nasıl hareket edilebileceği öğretilerek hastanın zihinsel olarak suya adapte olması ve çalışması sağlanır. Akışkanlar mekaniğinin temel ilkelerine (Kaldırma kuvveti, dalgalar, akıntı durumları) hazır olmak büyük önem taşır. Bu noktada nefes kontrolü de önemli bir unsurdur. Terapatik olarak; Baş kontrolü, Solunum kontrolü, Gövde kontrolü, Omuz kontrol, Kalça ve dizin mobilizasyonu, Hareketlerin koordinasyon, Gevşeme amaçlı kullanılabilir.

2) Sagittal Rotasyon Kontrolü (Sagittal Rotation Control): Bu adımda sagittal eksen etrafında özellikle dik duruş pozisyonunda oluşan vücudun sağa ve sola doğru hareketlerinin kontrolünün sağlanması amaçlanır. Terapatik olarak; Lateral fleksiyon hareketleri ile omurgayı stabilize etmek, Gövdenin lateralini kuvvetlendirmek, Abdominalleri kuvvetlendirmek, Baş kontrolü, Omuz kuşağının kontrolü, Ayak mobilizasyonu, Gövdeyi uzatmak, Optik düzeltme ve denge reaksiyonlarını fasilite etmek, Kollar ve bacakların abduksiyonunu stimule etmek, Sağa/sola ağırlık aktarmak amacıyla kullanılabilir.

3) Transvers Rotasyon Kontrolü (Transversal Rotation Control): Bu adımda transvers eksen etrafında oluşan vücudun fleksiyon ve ekstansiyon hareketlerinin (yatar pozisyona gelme, ayağa kalkma, sandalyede oturur pozisyona gelme gibi) kontrolünün sağlanması amaçlanır. Terapatik olarak; Omurganın düzgünlüğünün sağlanması, Gövde fleksör ve ekstansörlerinin kuvvetlendirilmesi, Fleksiyon ve ekstansiyon yönlü mobilizasyonun sağlanması, Uygun skapular depresyonun elde edilmesi, Pelvik tiltin kontrolü, Abdominallarin eksentrik kontraksiyonu, Hareketlerde simetri sağlanması amacıyla kullanılabilir.

4) Longitudinal Rotasyon Kontrolü (Longitudinal Rotation Control): Bu adımda longitudinal eksen etrafında oluşan vücudun hareketlerinin (su üzerinde yüz üstü yatarken vücudun kendi çevresinde bir tur atarak tekrar yüz üstü pozisyona gelmesi gibi) kontrolünün sağlanması amaçlanır. Terapatik olarak; baş düzeltme reaksiyonlarının geliştirilmesinde kullanılabilir. Rotasyonun kontrolü sırasında abdominaller oldukça aktiftir ve stabilize edici fonksiyonları ortaya çıkar. Bu rotasyon sırasında kuadratus lumborum ve latissimus dorsi gibi gövde kaslarında görülen spastisite de azalabilir.

5) Kombine Rotasyon Kontrolü (Combined Rotation Control): Bu adımda tüm eksenlerin kombinasyonu şeklinde oluşan spiral tarzdaki vücut hareketlerinin kontrolünün sağlanması amaçlanır. Terapatik olarak hastaya en büyük katkı hastaya nasıl düşüp daha sonra nasıl ayağa kalkabileceğini öğretmektir. Suda bulunmak kişiye hata yapabilme özgürlüğü verir. Dengeyi kaybedip suya düşmek yaralanma riski içermediği için hastalar dengelerini kaybetmekten çekinmezler. Bu kontrol öğretilirken derin sudan başlanıp sığ suya doğru ilerlenmelidir

6) Su Yüzeyine Yükselme (Upthrust/Mental Inversion): Bu adımda kişiye suyun kendisini desteklediği ve suda batmayacağı öğretilmeye çalışılır.

7) Durgunlukta Denge (Balance in Stillness): Bu adımda stabil ve rahat bir pozisyondayken (örneğin ayakta dururken, sandalyede oturur pozisyonda gibi) kolları ve bacaklarını hareket ettirmeden dengede kalabileceği öğretilir. Bu adım etkili postural kontrol üzerine odaklaşır. Durgunlukta denge, terapatik olarak stabilizasyonu (ko-kontraksiyon, izometrik aktivite) geliştirmek amacıyla kullanılabilir. Bu adımda çalışılabilecek en önemli bölgeler omuz kuşağı, gövde, pelvis ve kalça bölgesidir.

8) Dalgalı Akış (Turbulent Gliding): Bu adımda kişi arkasında eğitmen bulunurken eğitmenin oluşturduğu dalgalara karşı vücudunu ve başını kontrol etmeye çalışır. Terapatik olarak bu adım gövdenin dinamik kontrolünün fasilitasyonu üzerine odaklaşır.

9) Basit İlerleme (Simple Progression): Bu adım yüzme aktivitesi öncesi ellerle küçük yüzme hareketleri yapılarak aktiviteye hazırlanılmayı içerir. Bu adımda otomatik gövde kontrolü önemlidir.

10) Temel ‘Halliwick’ Hareketleri (Basic Halliwick Movement) Bu adım kolların kullanılarak yüzmenin gerçekleşmesidir. Kişinin fiziksel kısıtlılıklarının izin verdiği ölçüde adaptasyonlar yapılabilir. Terapatik olarak yüzme sporuyla aynı etkilere sahiptir.